Çocuğuna Kendini Korumayı Nasıl Öğretirsin?

Planımızda olan bir yazı değildi ama plan falan dinleyecek halimiz de yoktu; kayıtsız kalamadık olan bitene. Yargı dağıtmak bizim işimiz değil; herkes gibi biz de hem adaletin tecellisini hem de artık bunları konuşmak zorunda kalmadığımız bir dünya istiyoruz.

Bilmeni isteriz ki sevgili yetişkin, bizim için yazması en zor yazılardan biri oldu. Senin için de okuması kolay olmayabilir ama hemen söyleyelim; bizim yazdığımız okyanusta bir damla. Artık midene kramplar mı girer, yüreğin mi sıkışır; bilmiyoruz ama çocuğunu korumak için yapman gerekenleri, istatistiklerin bağıra bağıra söylediği korkutucu hakikatleri bilmen gerek. Olabildiğince okuman, uzmanlara danışman ve önce kendini sonra da çocuğunu bilgilendirmen gerek. Çünkü O’na kendini korumayı öğretecek, öğretmek zorunda olan sensin. Çünkü O’nun en çok da sana ihtiyacı var.

Çocuğuna Kendini Korumayı Nasıl Öğretirsin?

Duymaktan Hoşlanmayacaksın Ama:

  • Dünyada her yıl 40 milyon kadar çocuk cinsel istismara uğruyor.
  • Avrupa’da 5 çocuktan 1’i cinsel şiddete maruz kalıyor.
  • Türkiye’de cinsel saldırı suçlarının %46’sı çocuklara karşı gerçekleştiriliyor.
  • TÜİK güvenlik birimi verilerine göre Türkiye’de yılda 18.623, yani günde 2 çocuk cinsel istismara uğruyor.
  • Yetişkinlerin yalnızca %30’u çocukların söylediklerine inanıyor fakat vakaların %98’indeki bulgular gerçek çıkıyor.
  • 2008’de Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu ile UNICEF ortaklığında yapılan araştırma 7-18 yaş arası 1.886 çocuk ile yapılan görüşmelerde çocukların %3’ünün son 12 ayda istismara uğradıklarını gösteriyor.
  • Pek çok farklı (yabancı ya da yerli) cinsel istismar vakaların çoğunun, çekirdek aile bireyleri başta olmak üzere yabancı değil tanıdık yetişkinler tarafından gerçekleştirildiğini söylüyor. 

Önce Bilelim: Çocuğun Cinsel İstismarı Nedir?

Önce Bilelim: Çocuğun Cinsel İstismarı Nedir?

Ankara Tabip Odası (ATO) tanımına göre:

Bir çocuğun, kendinden yaşça ve gelişimsel olarak büyük bir kişi tarafından cinsel doyum amacıyla kullanılmasıdır. Bu eylemin cinsel istismar sayılması için cinsel ilişki olması gerekmez, sadece dokunma, bakma, çıplak fotoğraflarını çekme ya da kendi vücuduna dokundurtma gibi eylemler de bu kapsama girer. Çocuğun “rızasının olması” hatta “bu oyundan hoşlanıyor olması” durumu değiştirmez.

Peki ne yapmalı? Cinselliğini 3 yaş dolaylarında keşfetmeye başlayan çocuğu, -ki tehlikenin boyutu ve toplumsal etkisi düşünüldüğü zaman- çocuklarımızı bu durumdan nasıl korumalıyız? 

Çocuğuna Kendini Korumayı Nasıl Öğretirsin?

Çocuğuna Kendini Korumayı Nasıl Öğretirsin?

Aslında basit: Bir çocuk dünyaya geliyor ve doğal olarak ilk güveneceği insanlar da ebeveynleri. Bu durum bazen değişebilir; kendinden büyük kardeşleri, kuzenleri, yakın akrabaları, öğretmenleri de olabilir. Ama normal şartlar altında ve ilk olarak ebeveynin rolü yadsınamaz bir gerçek. O yüzden öncelikli olarak, doğru bir iletişim kurmak gerekiyor. Bunun için de yazılmış onca kitap, makale, uzman senin danışmanı bekliyor.

Çocuğun ile her konuda ve onun algısına, kavrayışına, öğrenme becerilerine göre iletişim kurmaya açıksan -ki açık olmalısın- biraz da onun kendini koruması özelinde neler yapabileceğine bakalım:

1) Önce Bedenini Tanımalı

1) Önce Bedenini Tanımalı

Çocuklara ellerini, parmaklarını, bacaklarını, kollarını, burnunu, ağzını öğretmiş olabilirsiniz. Ancak bedeni bunlardan ibaret değil. Genital bölgelerini de öğrenmesi gerekiyor. Üstelik bu bölgeleri öğrenirken de takma, uydurma isimlerle değil, “vajina”, “penis” gibi literatürdeki isimleri ile bilmeliler. Aksi halde kendilerini rahatsız eden bir durum olması ihtimalinde, hangi bölgelerine dokunulduğunu tarif ederken anlaşılmamaları söz konusu olabilir.

2) Sınırları Öğrenmeli

2) Sınırları Öğrenmeli

Genital bölgelerini öğrenmesine ilk aşama dersek ikinci aşama da bu bölgelerle ilgili sınırların olduğunu bilmesi. Bu konu özellikle önemli. Çünkü 3 – 6 yaş arasında çocuklar cinsel organlarının zevk veren noktalar olduğunu keşfetmeye başlar. Dolayısıyla genital bögelerine istismar etmek suretiyle dokunulması onlar için oyun gibi algılanma riski de taşıyor. Bu yüzden onlara bu bölgelerin anne, baba, öğretmen gibi güvenilir yetişkinler tarafından görülebileceğini anlatmalısın. Bu konudaki çocuk kitaplarını da inceleyebilir, bir kitap aracılığıyla bunu ona aktarabilirsin. 

3) İzin Alınması Gerektiğini Bilmeli

3) İzin Alınması Gerektiğini Bilmeli

Ne yazık ki özellikle bizim toplumumuzda çocuklara karşı sevgi gösterisi biraz dikkatsizce oluyor. Hala, amca, dayı ve hatta anne, baba olmak bile, çocuğu yetişkin istediği sürece sevebilme, öpebilme, kucaklayabilme hakkı tanıyormuş gibi özensiz bir kabul var. Öyle değil. Normal şartlar altında çocuk istemediği sürece onu öpmemeli, kimsenin öpmesine de izin vermemelisin. Her eyleminden önce ise çocuktan izin almalısın. Bu durum tuvalet ihtiyacını giderdikten sonra bile geçerli. Çocuğundan “Eğer tuvaletini bitirdiysen altını temizleyebilir miyim?” diye izin almalısın. Böylelikle çocuk, bedenine dokunulmadan önce kendisinden izin alınması gerektiğini öğrenmeye başlar.

4) “Hayır” Demekten Çekinmemeli

4) “Hayır” Demekten Çekinmemeli

“Hayır” bizim toplumumuzda kolayca söylenemeyen bir kelimedir. İstemeye istemeye yapılan eylemleri, sınırların ortadan kalkmasını da beraberinde getirir. Ancak çocuğun bundan çekinerek büyümemeli, “Hayır.” Diyebilmeli. Onu korkutmadan, sakin sakin açıklayarak genital bölgelerine birinin dokunmak istemesi halinde “Hayır.” Demesi gerektiğini öğretmelisin. Böyle bir durumda gerekirse bağırmasının ve hatta çığlık atmasının ayıp olmadığını anlatmalısın. Tekrar etmekte fayda var, bu çizgileri çocuğa anlatmak için yazılmış harika çocuk kitaplarından faydalanabilirsin.

Psikiyatrist Deniz Arık Binbay’ın konuyla ilgili söylediklerinin bir kısmını da aynen aktaralım:

“Bizim ülkemizde çocuklara şeker, çikolata karşılığında “Hadi bir öp de vereyim!”, ya da “Bir öpücük ver bakalım! Sarıl bakalım!” diyenlere sık rastlanıyor. Hatta bazen bunu en yakınlarımız, aile büyükleri de yapabiliyor. Çocuğumuzun yanında bu davranışlara karşı net bir tavrımızın olması çok önemli: Çünkü, çocuğumuz hayır diyebilmeyi de bizden öğrenecek. Hayır demenin ayıp olduğu bir toplumda bireylerin sınırları da olmaz, sınır ihlalleri de istismara dönüşür. Hayır demek koruyucudur. Çocuğumuza öpücük için rüşvet vermemek ve başkaları tarafından rüşvet verilmesine izin vermemek, o anda kim olursa olsun müdahale etmek, sınır koyma anlamında çocuğunuzun örnek alacağı bir davranış olacaktır.”

5) Sana Güvenebileceğini Bilmeli

5) Sana Güvenebileceğini Bilmeli

Sana güvenmesi çok önemli. Ne olursa olsun onu dinleyeceğini ve bir sorunu birlikte çözebileceğinizi bilmesi anlatması, önündeki engelleri kaldırmayı sağlayacak temel yaklaşımlardan. Bununla birlikte ergenliğe yaklaşıldığında çocukların yetişkinlerin duygularını görebiliyor olması onlara bir sorumluluk da yüklemeye başlar. Dolayısıyla yalnızca senden çekinmesi değil, kötü bir olaya sebep olabileceğini düşünmek de onun anlatmamasına sebep olabilir. Bu konuda, Türk Psikologlar Derneği İstanbul Şubesi başkanı Doç. Dr. Aslı Çarkoğlu önemli bir noktaya şu şekilde değiniyor:

“Çocuğu korkutmamak, olan bir olayı anlattığında birilerinin cezalanmasına sebep olacağını düşündürtmemek önemli. Çünkü maalesef çoğu zaman istismarın kaynağı çocukların tanıdığı ve sevdikleri yetişkinler arasından çıkıyor ve çocuklar konuşarak onlara zarar vermekten korkuyor veya çekinebiliyorlar.”

6) Sır Saklamayı Anlamalı

Sır Saklamayı Anlamalı

Birçok tacizci çocuğun bunu bir sır olarak saklamasını, kimseye söylememesini isteyecektir. Bu noktada çocuğuna ona kendini kötü hissettiren sırları güvendiği bir yetişkin ile paylaşması gerektiğini anlatmalısın. İyi sırlar ve kötü sırlar olduğunu açıklamalısın. Örneğin; sürpriz bir doğum günü partisinin iyi bir sır olduğunu ve onu mutlu hissettireceğini anlatabilirsin. Ancak burada bile dikkat etmelisin; iyi bir sır bile bir aydan daha fazla saklanacak türden olmamalı, süre çok uzun tutulmamalı. Kötü sırlarda ise kendini kötü hissettiren konu her neyse anında paylaşabileceğini bilmesini sağlamalısın. Yine bir kitap önerisi verelim, kendin de araştırabilirsin.

7) İnterneti Doğru Kullanmalı

İnterneti Doğru Kullanmalı

Evet, ne yazık ki online olarak bile zarar verebilecek insanlar var. Onlardan çıplak fotoğraf ya da video istenmesi suretiyle iletişime geçebilecek kötü insanlardan onu korumalısın. Bu yüzden de ona internetin faydalı ve doğru kullanımını öğretmeli, yabancı ve tanımadığı biri ile mümkün olduğunca konuşmamasını anlatmalısın. Konuşurken nelere dikkat etmesi gerektiğini de. Belli bir yaşa kadar onun sınırlarını ihlal etmeden kontrollü ebeveynlik yapmak, internette ne yaptığından haberdar olmak, burada faydalı olabilir.

8) Korkmadan Öğrenmeli

Korkmadan Öğrenmeli

“Seni alıp kaçırırlar.”, “Bir daha seni göremem.” gibi cümleler kurmayın. Elbette bahsi geçen ihtimal çok korkutucu ve eminiz ki seni de anlatırken tedirgin edecek. Ancak tüm bunları çocuğuna sakin bir şekilde anlatmalı ve onu korkutacak her türlü ifadeden kaçınmalısın. Aksi halde çocuğunu büyük bir tehlikeden korumak isterken onun sosyal yaşamında kalıcı ve olumsuz bir iz bırakabilirsin.

9) Evrensel İşaretleri Bilmeli

Evrensel İşaretleri Bilmeli

Evrensel olarak bilinen “Yardım edin.” İşaretini çocuğuna öğretebilirsin. Aslında bu bilgiyi etrafındaki herkesle paylaşabilirsin. Bağırarak yardım istenemeyen durumlarda birinin görebileceği herhangi bir şekilde bu hareketi yapmak olabilecek olumsuz durumların önüne geçmeye yardımcı olabilir.

Çocuğun Cinsel İstismara Maruz Kaldığı Nasıl Anlaşılır?

Porsche
  • Normalin dışında içe kapanık ya da huysuz olması
  • Uyku sorunu yaşaması
  • Tuvalet eğitiminden bağımsız olarak yatak ıslatması, alta kaçırması ya da tuvaleti yaparken ağrı olması
  • Öfke patlamaları
  • Bazı yerlerden ve kişilerden aniden korkması ya da çekinmesi
  • Cinsel organlarla ilgili yeni argo kelimeler söylemesi gibi yaşının ötesinde aniden bilgilenmiş olması
  • Oyuncakları ile oynarken yaşının ötesinde bilgiden cinsel hareketlere yer vermesi
  • Kendine zarar vermesi
  • Evden ya da okuldan kaçması
  • Genital bölge, anüs ya da ağız çevresinde ağrı olması, çürümeye benzer şekilde renk değişimlerinin görülmesi.

Bu belirtiler mutlaka cinsel bir istismar durumunda ortaya çıkmaz. Başka sebepleri de olabilir. Ancak bu gibi belirtiler gözlemlediğin anda bir uzmana danışmanda fayda var.

Bu Bitmeli

Porsche

Biz elbette farklı kaynaklardan yaptığımız araştırmaların bir derlemesini sunuyoruz. Ancak anne ve babaların bu konuda mümkün olabildiği kadar kendilerini geliştirmeleri gerektiği şüphesiz bir gerçek.

Bir gün tüm bunların hiçbir şartta konuşulmadığı bir dünyayı hayal etmek istiyoruz. Buna inanıyoruz. Ancak bizler de çevresinde küçük çocuklar olan yetişkinler olarak biliyoruz ki, en ufak bir ihtimale karşı bile tüm önlemlerin alınması gereken hassas bir konu bu.

Bugün sana Bonherre ekibi olarak değil; bir anne, bir baba, bir teyze, bir ağabey ve bir abla olarak seslendiğimizi bilmeni isteriz. Yani, sadece empati yapmakla kalmadığımız, aynı sorumluluğu taşıdığımız bireyler olarak konuyu ele aldık. Sıra sende. Lütfen, sen de faydası dokunacağın birilerine bu yazıyı paylaşarak seslen: Çocuk İstismarına Son Verelim!


Mavi BumBag - Tek Gözlü Bel Çantası - Bonherre
Mavi BumBag - Tek Gözlü Bel Çantası - Bonherre
Mavi BumBag - Tek Gözlü Bel Çantası - Bonherre
Mavi BumBag - Tek Gözlü Bel Çantası - Bonherre
Mavi BumBag - Tek Gözlü Bel Çantası - Bonherre
Mavi BumBag - Tek Gözlü Bel Çantası - Bonherre

Mavi BumBag - Tek Gözlü Bel Çantası

320.00TL
Nane Aromalı Diş Macunu Tableti - Florürlü - Bonherre
Nane Aromalı Diş Macunu Tableti - Florürlü - Bonherre
Nane Aromalı Diş Macunu Tableti - Florürlü - Bonherre
Nane Aromalı Diş Macunu Tableti - Florürlü - Bonherre
Nane Aromalı Diş Macunu Tableti - Florürlü - Bonherre
Nane Aromalı Diş Macunu Tableti - Florürlü - Bonherre
Nane Aromalı Diş Macunu Tableti - Florürlü - Bonherre

Nane Aromalı Diş Macunu Tableti - Florürlü

69.00TL
Sakal Şekillendirici
Sakal Şekillendirici

Sakal Şekillendirici

159.50TL
Nom Tıraş Fırçası - LASSE 41 LE - Bonherre
Nom Tıraş Fırçası - LASSE 41 LE - Bonherre
Nom Tıraş Fırçası - LASSE 41 LE - Bonherre
Nom Tıraş Fırçası - LASSE 41 LE - Bonherre

Nom Tıraş Fırçası - LASSE 41 LE

82.00TL
Mağazayı Ziyaret Et
Pazar,Pazartesi,Salı,Çarşamba,Perşembe,Cuma,Cumartesi
Ocak,Şubat,Mart,Nisan,Mayıs,Haziran,Temmuz,Ağustos,Eylül,Ekim,Kasım,Aralık
Stoklar azalıyor. En fazla [max] adet ürün mevcut.
İstek listesine ekleİstek listesinde araİstek listesinden çıkar
Alışveriş sepeti

Sepetiniz boş.

Alışverişe Dön

Siparişinize not ekleyinSipariş Notunu Düzenle
Kupon Kodu

Kupon Kodu

Kupon kodunuz ödeme sayfasında hesaplanır